Koca ayak veya Yeti, bazılarının Himalayalar’da yaşadığına inandığı, primat-benzeri, büyük bir yaratıktır.

Her ne kadar varlığına inananlar mevcut olsa da bilim adamlarının çoğu, yetinin varlığına bu denli fazla delil olup da neden halen yakalanmamış olmasına bir anlam verememektedir. Batı’da ona verilen isim, yeti, Tibetçe yeh-teh lafından gelmektedir ki bunun anlamı “dağ hayvanı” olup ayrıca insana benzer hayvan, ayı adam, sığır ayı, yaban adamı, vahşi adam, kar adamı adlarıyla da bilinmektedir. Ormanda yaşayan yarı insan yarı hayvan yaratıklara halk masallarında çok sık rastlanmaktadır Yüzyıllar boyunca bu yaratıkların kadim zamanlarda yaşadıkları düşünülmüştür. Bazıları da bu yaratıkların tamamen hayal ürünü olduğunu iddia etmişlerdir. Ancak elde ki verilerden yola çıkarak sadece yakalanamadıkları için hayal ürünü olduğunu iddia etmek tutarsız karşılanmaktadır. Amerika Birleşik Devletlerin de bir çok eyalette yetilerin izini sürebilmek için kulüpler açılmıştır. Bu kulüplerin pek çoğu Amerikan çevre bakanlığınca desteklenmekte bazıları ise Discovery kanal tarafından 15 yılı aşkın süredir gerek parasal gerek alet edevat gerekse de konusunda uzman desteği şeklinde yardım yapılmaktadır. Nitekim Discovery kanal Koca Ayağın izinde isimli uzun soluklu bir belgesel yapımına başlamış ve yıllardır yapılan çalışmaları izleyicileri ile buluşturmuştur. Pek çok halk söylencesine, Masala ve efsaneye konu olan koca ayak başka Amerika, Sibirya Stepleri ve Himaleyalar olmak üzere iklim farklılığı gözetmeksizin dünyanın pek çok bölgesinde zaman zaman gözlemlenmektedir.

Pek çok üniversite yıllar boyunca yaptığı araştırma ve kazılarda koca ayaklara ait bir çok kemik parçaları ve iskelet bulmuştur. Bugün elimizde koca ayaklar hakkında ki tüm bilgiler bulunan bu iskeletlerden gelmektedir. İskeletlerin en yenisi 150 yaşındadır. Koca ayak adı bu dev yaratıkların bıraktıkları ayak izleri nedeniyle takılmıştır. Çoğunlukla izler beş parmaklıdır. Fakat 2,3,4 ve 6 parmaklı izler de görülmüştür. İnsan ayağına benzemektedir fakat insan ayağından çok büyüktür. Yüzlerce tanığın verdiği ifadelerden ve bulunan koca ayak iskeletlerine yapılan incelemelerden boylarının 1,80 ile 2,50 metre olduğu anlaşılmaktadır. Bulunan büyük ayak izlerinde, ayak altı geniş yağ dokusu ve kemikleri maymunlarınki ile örtüşmektedir. Bazı izlerde ise sakat veya kırılmış olan ayak izleri, ortopedik olarak incelendiğinde çoğu doktorun bile bu izlerde yapamayacağı detaylar bulunmuştur. Yapılan gözlemlerde bazı bölgelerde ki koca ayaklar siyah kahverengi kızıl ve koyu sarı tüylere sahipken Himaleyalar ve Sibirya stepleri gibi daha soğuk bölgelerde yaşayan koca ayakların tüyleri saf beyazdır. Yetiler genellikle otçul olup ormanda ki yemişler ve bazı kış meyveleriyle beslenmektedir. Pek azı etçil olup uzmanlara göre kısıtlı kış şartlarında hayatta kalmak için mecburen böyle bir yaşam stratejisi geliştirdikleri düşünülmektedir. Yetişkin bir koca ayak günde 3 ila 4 kg arası yemiş ve meyve tüketmektedir. Yetilerin doğada tuzak kurdukları yuvaların da su ve yiyecek stokları da yaptığı düşünülmektedir. Nitekim maymunlar familyasından gelen bu yaratıklar bu şartlar düşünüldüğünde bilinen en zeki maymundan bile daha akıllı olduğu anlaşılmaktadır. Geçtiğimiz seneler de Amerika Birleşik Devletlerinde koca ayakların yaşadığı düşünülen bir mağarada pençelerle ahşaba oyulmuş ve dolu su mataraları ile türlerine göre ayrılarak toprağın altına bozulmasın diye gömülmüş mevsimlik meyveler bulunmuştur.

Yetilere ilişkin en belirgin ve net söylenceler Tibet halk söylencelerin de geçmektedir. Hikayeye göre yüzlerce yıl evvel manastırdan hataları sebebiyle kovulan bir rahip Himaleyalar’ın eteklerinde ıssız bir bölgeye yerleşerek ibadet etmeye başlar. İbadetten arda kalan vakitte yiyecek avlamak için dağlarda dolaşırken yaralı bir yeti yavrusuna rastlar onu sahiplenir iyileştirir ve büyütür. Bu süre zarfında yeti ile duygusal bir bağda kurar bir süre sonra yeti ona rehberlik ederek dağın derinliklerinde daha önce hiçbir insanın ayak basmadığı dev bir vadiye götürür. Vadiyi bitirdiklerinde çok büyük bir yer altı mağarasıyla karşılaşırlar. Mağaranın içerisin de küçük ailelerden oluşan yüzlerce koca ayak yaşamaktadır. Başlarda bu yabancı insan oğluna tereddütle yaklaşsalar da bir süre sonra onu kabullenirler ve beraber yaşamaya başlarlar. Yıllar geçer rahip iyice yaşlanmıştır. Ölümünden evvel son defa şehre gitmek ister. Dağın çıkışına kadar yetiler onu uğurlar eşyalarını taşırlar. Rahip şehre döndüğünde tüm şehrin düşman tarafından işgal edildiğini görür. Şehrin bu askerlere dayanacak gücü yoksa da gençlerden bir direniş birliği organiza eder uzun süreler düşmanı vur kaç taktikleriyle oyalar ancak bir süre sonra köşeye sıkışır tam öldürülmek üzereyken koca ayaklar dağlardan koşarak gelir ve düşmanlara saldırır onları yok ederler. Kısa bir süre evvel Azerbeycan da bir genç orman da yürüyüş yaptığı sırada çalılıkların arasında bir hareketlilik fark eder. Başlarda bunun bir tilki veya başka bir yabani hayvan olduğunu düşünse de kontrol etmek için temkinli şekilde çalılara yaklaşır. Burada bulduğu şeyin yavru bir goril olduğunu düşünerek onu evine götürür. İnternette yaptığı incelemelerde bulduğu yaratığın hiçbir gorile benzemediğini fark etmesi üzerine görüntülerini çekerek yetkililere gönderir. Kısa sürede aldığı cevapla şaşkına döner. Nitekim yetkililer hayvanın bir maymun değil dünyada ilk defa yakalanan bir koca ayak olduğunu söylemektedir.

CEVAP VER

*